اثر شمس و مولانا
یکی از معروفترین آثار استاد فرشچیان تابلوی "شمس و مولانا" است. این تابلو در تابستان 1386 رونمایی شد. استاد در این اثر از شعر معروف "از دیو و دد ملولم و انسانم آرزوست" مولوی الهام گرفتهاند و با استفاده از رنگهای آبی و سفید حالت روحانی و کشش مولوی به شمس را استادانه نشان دادهاند که بیانگر رابطه عرفانی میان مولانا و شمس است.
در اثر فوق استاد سرشمس را بین خطوط منحنی به تصویر کشیدهاند که هم تداعی خورشید است و هم نشانگر این است که سر شمس در بر گرفته همۀ جهان هستی میباشد، و از آن سو نقش مولانا بر روی کرۀ زمین نقش بسته شده که شمس آن را نگه داشته که بیانگر این است که تمام جهان زیرپای اندیشه و افکار مولانا است.
مدت زمان تولید اثر: 2 ماه در آمریکا
هدف: شناساندن هویت مولانا به جهانیان (پاسخ به کتاب "غروب علمای عجم" که دانشمندانی همچون سعدی، حافظ، مولانا، زکریا، ابوعلی سینا و ... را جزو دانشمندان عرب معرفی میکند و کتاب "نقوش العربیه هندسیه" که تمام نقوش نقاشی ایرانی را با نام نقاشی عربی معرفی کرد و به 27 زبان دنیا ترجمه شده است.)
در مرداد 1386 طی مراسمی همزمان با سال نامگذاری مولانا توسط یونسکو این اثر در مجتمع فرهنگی_هنری فرشچیان در شهر اصفهان رونمایی و نمایش داده شد.
(گردآورنده: فریبا امیدینیا_1399)
ویرایش متن
فرشچیان، محمود (1404-1308 ش)_ نامآور و هنرمند ایرانیِ هنر نگارگری، تذهیب، نقشۀ فرش، و کاشی.
مروری بر زندگینامه
محمود فرشچیان در سال 1308 در شهر هنر پرور اصفهان دیده به جهان گشود. پدرش (غلامرضا فرشجیان_ تاجر فرش) که مردی هنردوست بود با توجه به اشتیاق فرزند به نقاشی، او را به کارگاه "میرزا آقا امامی" (احیاگر هنر نگارگری) رهنمون کرد. محمود در هنرستان هنرهای زیبای اصفهان تحصیل و زیر نظر "عیسی بهادری" (طراح، نگارگر و نقاش) تعلیم گرفت. سپس به اروپا رفت و چندین سال به مطالعه دربارۀ آثار هنرمندان برجستۀ غربی پرداخت. پس از بازگشت به ایران کار خود را در ادارۀ کل هنرهای زیبای تهران آغاز و پس از مدتی به مدیریت ادارۀ هنرهای ملی و استادی دانشکدۀ هنرهای زیبای دانشگاه تهران برگز یده شد.
فرشچیان در دهههای بعد با نوآوری در ساخت و رنگ، سبک تازهای در نگارگری پدید آورد که ضمن وفاداری به سنت، با زبان بصری معاصر سخن میگفت. وی در نگارگری و نقاشی ایرانی، برای بیان اندیشههای هنری در سطح جهان، با توجه به اصالت مبانی ملی و مذهبی، از شیوۀ خاصی بهره میگرفت که؛ استفاده از رنگهای مواج، خطوط روان، آزاد و باقدرت، از مشخصات بارز سبک او بود. آثارش بارها در نمایشگاههای ایران و شهرهای بزرگ جهان به نمایش درآمد و موفق به دریافت بیش از ده جایزه و نشان بینالمللی؛ از جملۀ جایزۀ "نخل طلایی" هنر، توسط آکادمی اروپا در روم شد.
سرانجام این هنرمند برجستۀ ایرانی، پس سالها پیشتازی در معرفی هنر ایرانی به جهانیان و تعلیم شاگردانی قابل، در یک، شنبۀ تابستانی در "هجدهم مردادماه سال یک هزار و چهارصد و چهار" دار فانی را وداع و به ذات حقیقی خویش پیوست.
اثر شمس و مولانا
یکی از برجستهترین آثار استاد فرشچیان تابلوی "شمس و مولانا" است. این اثر با الهام از شعر "انسانم آرزوست" (مولانا جلالالدین بلخی) _ |به طور ویژه تک بیتی "از دیو و دد ملولم و انسانم آرزوست"| کشیده شده است.
دربارۀ اثر
فرشچیان با استفاده از رنگهای آبی و سفید؛ با ترسیم حالتی روحانی، کشش مولوی به شمس و رابطه عرفانی میان این دو عارف را به تصویر کشیده است. قرارگیری سرشمس بین خطوط منحنی، تداعی کنندۀ خورشید و نشانگر این است که سر شمس در بر گرفته همۀ جهان هستی است. از آن سو جانِ مولانا بر روی زمین، محصور شده در آغوش شمس نقش بسته که این چیدمان بیانگر این است که تمام جهان زیرپای اندیشه و افکار مولانا میباشد.
این اثر با هدف شناساندن هویت مولانا به جهانیان، در سال 1386 همزمان با سال نامگذاری مولانا توسط یونسکو، در مجتمع فرهنگی_هنری فرشچیان، در شهر اصفهان رونمایی و نمایش عموم درآمد. فرشچیان در مراسم رونمایی بیان کرد:"در برخی از کتابها، مولانا را با کلاه درویشان ترکیه نقاشی میکنند، در حالی که مولانا، شاعری ایرانی است و من برای مقابله با این تحریف، تابلوی شمس و مولانا را کشیدهام."
